reklama

Natura 2000 - ochrona przyrody bez granic

Tomasz ZawadzkiZaktualizowano 
Jarosław Jakubczak
Program Natura 2000 określany jest mianem "najbardziej ambitnej inicjatywy, jaką kiedykolwiek podjęto w celu zachowania bogatego dziedzictwa naturalnego Europy". To dzięki niemu wszystkie państwa Unii Europejskiej mogą współdziałać w ochronie przyrody nie zważając na granice państwowe.

Zbudowana w ten sposób specjalna ekologiczna sieć ochronna jest największym takim systemem na całym globie.
Europejska Sieć Ekologiczna Natura 2000 przede wszystkim chroni cenne i zagrożone wyginięciem w skali całego kontynentu gatunki roślin i zwierząt oraz ich specyficzne siedliska.

- Sieć Natura 2000 składa się z obszarów specjalnej ochrony ptaków, wyznaczanych na podstawie dyrektywy "ptasiej" oraz specjalnych obszarów ochrony siedlisk, wyznaczonych na podstawie dyrektywy "siedliskowej" - mówi Ewelina Walczak z Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. - Zgodnie z polskim prawem obszarami Natura 2000 są również tzw. OZW (obszary ważne dla Wspólnoty), czyli te obszary, które nie zostały jeszcze wyznaczone w formie rozporządzenia Ministra Środowiska, ale zgłoszono je do Komisji Europejskiej.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 marca 2010 r. w sprawie sporządzania projektu planu ochrony dla obszaru Natura 2000

Dyrektywa siedliskowa wyznacza także priorytetowe gatunki roślin, zwierząt i siedliska przyrodnicze. Są to takie elementy, których większość naturalnego zasięgu występowania znajduje się na terenie Unii Europejskiej. Podczas wyznaczania obszarów Natura 2000 występowanie takich siedlisk lub gatunków jest jednym z najważniejszych czynników, a każdy obszar istotny dla nich obszar powinien bezwzględnie zostać wpisany w sieć ochronną. W naszym kraju występują następujące gatunki i siedliska priorytetowe.

Priorytetowe gatunki roślin w Polsce:
-dzwonek karkonoski
-dzwonek piłkowany
-gnidosz sudecki
-goryczuszka czeska
-goździk lśniący
-przytulia sudecka
-pszonak pieniński
-sasanka słowacka
-sierpik różnolistny
-warzucha polska
-warzucha tatrzańska

Priorytetowe gatunki zwierząt w Polsce:
-kozica
-niedźwiedź brunatny
-suseł perełkowany
-świstak
-wilk
-żubr
-strzebla błotna

Priorytetowe siedliska przyrodnicze:
-zalewy i jeziora przymorskie (laguny),
-śródlądowe słone łąki, pastwiska i szuwary
-nadmorskie wydmy szare,
-nadmorskie wrzosowiska bażynowe
-zarośla kosodrzewiny
-skały wapienne i neutrofilne z roślinnością pionierską
-ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe
-murawy kserotermiczne (priorytetowe są tylko murawy z istotnymi stanowiskami storczyków)
-górskie i niżowe murawy bliźniczkowe
-torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe)
-torfowiska nakredowe
-źródliska wapienne ze zbiorowiskami
-podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne ze zbiorowiskami
-jaworzyny i lasy klonowo-lipowe na stokach i zboczach
-bory i lasy bagienne
-łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe
-ciepłolubne dąbrowy

W sieć wpisane jest już łącznie ponad 26 tys. obszarów zajmujących ok. 150 tys. km kw. powierzchni morskiej i ok. 800 tys km kw. powierzchni lądowej. To niemal 20 proc. kontynentu.

Z zadowoleniem obserwuję, że nasza sieć obszarów chronionych stale się powiększa. Ochrona bioróżnorodności to gwarancja naszej przyszłości - powiedział Stavros Dimas, europejski komisarz ds. ochrony środowiska w latach 2004-2010.

W Polsce projekt wszedł w życie wraz z życie ustawą o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 r. Ale obowiązek uczestnictwa w sieci nasz kraj podjął wraz z podpisaniem Traktatu ateńskiego z 16 kwietnia 2003 r. i przystąpieniem do Unii Europejskiej. Do dziś udało się wyznaczyć aż 845 obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty oraz 145 obszarów specjalnej ochrony ptaków, a obszary Natury 2000 zajmują prawie 20 proc. powierzchni lądowej kraju. Duża w tym zasługa głośnych kampanii społecznych, w tym np. teledysk Katarzyny Nosowskiej do utworu "O lesie", został zrealizowany na obszarach objętych programem Natura 2000, m.in. w Białowieskim Parku Narodowym oraz Kampinoskim Parku Narodowym. Sama artystka podjęła się roli ambasadorką kampanii promującej Naturę 2000.

Źródło: youtube.com

Tereny Natury 2000 budzą jednak też wiele kontrowersji. Najczęściej spowodowane jest to niewiedzą dotyczącą tego jakie konsekwencje dla mieszkańców ma wyznaczenie chronionego obszaru w okolicy ich miejsca zamieszkania.
- Podstawą zarządzania obszarami Natura 2000 są plany ochrony lub plany zadań ochronnych. Ich sporządzanie przez sprawujących nadzór nad danym obszarem odbywa się przy udziale lokalnych społeczności mogących uczestniczyć w pracach w ramach warsztatów - mówi Ewelina Walczak. - Należy przy tym pamiętać, iż w sieci Natura 2000 nie można prowadzić jedynie tych działań, które znacząco negatywnie wpływają na przedmioty ochrony w obszarze.

Wideo

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3